Deprecated: Function set_magic_quotes_runtime() is deprecated in /home/esperant/domains/esperanto.pl/public_html/malnova/textpattern/lib/txplib_db.php on line 14
Esperanto.pl: Esperanto w Trójmieście

nazwa:

e-mail:

www:

tresc:

Esperanto.pl

Esperanto w Trójmieście

Kazimierz Krzyżak 12.10.2008 11:14

Dzieje ruchu esperanckiego w Trójmieście można podzielić na trzy okresy: Pierwszy – to okres od narodzin esperanta (1887) do końca pierwszej wojny światowej (1918). Drugi – to lata 1918 – 1945, a trzeci – rozpoczyna się w roku 1945 i trwa do dziś.

Zalegalizowany ruch esperantystów w Trójmieście rozpoczął się w roku 1907. Wtedy to nauczycielka – Anna Tuschinski założyła pierwsze Stowarzyszenie Esperanĉkie w Gdańsku, które podlegało założonemu rok wcześniej niemieckiemu Stowarzyszeniu Esperanckiemu (Esperanto – Verein).

W następnym roku Anna Tuschinski uczestniczyła w IV Światowym Kongresie Esperantystów w Dreźnie, gdzie wybrana została delegatem do nowo powstałego Światowego Związku Esperantystów (Universala Esperanta Asocio). Wkrótce nazwano ją też „Matką esperantystów” (Esperanta patrino) a w roku 1911 osobiście spotkała się z Ludwikiem Zamenhofem, po którym jeszcze energiczniej włączyła się w działalność w ruchu esperanckim.

Między innymi efektem jej działalności było sfinalizowanie organizacji – najważniejszego wydarzenia trójmiejskich esperantystów – XIX Światowego Kongresu Esperantystów jaki odbył się w dniach od 28.07 do 4.08.1927r. w Gdańsku. W kongresie uczestniczyło 905 przedstawicieli z wielu krajów. Przy stole prezydialnym między innymi zasiedli: syn twórcy języka – Adam Zamenhof, prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego – Odo Bujwid i dyrektor jednego z gdańskich gimnazjów – Kazimierz Majorkiewicz. W kongresie uczestniczył też jako maturzysta Józef Toczyski, późniejszy profesor i znany nestor gdańskiego ruchu esperanckiego.

Podczas tego kongresu z inicjatywy Edmonta Privata ustalono „Dzień Książki Esperanckiej” (Tago de Esperanta Libro) i ta tradycja kontynuowana jest do dziś na wszystkich kongresach. Z tej okazji Poczta wydała serię 22 różnych kart pocztowych ostemplowanych esperanckim tekstem i tytułem kongresu, a w Krakowie nawet wydano specjalny 128 stronicowy przewodnik „Polska i Gdańsk” (Pollando kaj Gdansko) autorstwa Ignacego Dziedzica.

Żywą pamiątką kongresu było zasadzenie przez uczestników kongresu w sopockiej „Dolinie Świemirowskiej” w dniu 3.08.1927 r. – „Dębu Przyjażni”. Korzenie tego dębu przysypano ziemią specjalnie przywiezioną w tym celu przez greckich esperantystów z Maratonu a także garściami ziemi delegacji każdego kraju ze swojej Ojczyzny. W imieniu Polaków uczynił to Odo Bujwid – autor wielu esperanckich publikacji.

Dąb Przyjaźni miał towarzyszyć rozwojowi esperanta w świecie, ale idea polskiego Żyda – przyjaźni między ludźmi całego świata była tak znienawidzoną przez faszyzm, że w 1938 r. hitlerowcy dąb ścięli i zatarli po nim wszelkie ślady.

Dopieroi w 1959 r. podczas 44 Światowego Kongresu Esperantystów jaki odbył się w Warszawie w dniach od 24 – 31 lipca z okazji 100 Rocznicy Urodzin Ludwika Zamenhofa, w Gdańsku zorganizowano też jako t.zw. postkongres – XV Światowy Kongres Organizacji Młodzieży Esperanckiej, w którym uczestniczyło 250 młodych esperantystów z 20 krajów. Uczestnicy tego kongresu ponownie posadzili w Sopocie w miejscu bestialsko zniszczonego przez faszystów Dębu Przyjaźni, nowy dąb, który nazwano Dębem Jubileuszowym (Jubilea Kverko).

Nowy dąb wybrany został z wielką starannością. Miał on dokładnie 32 lata, tak aby nie było żadnej przerwy od jego pierwszego posadzenia w roku 1927. Przy dębie położono granitowy kamień, na którym wyryto dzieje dębu.

Sopocki Dąb Przyjaźni i granitowy jubileuszowy kamień są widomymi świadectwami popularności idei esperanckiej na ziemi gdańskiej. W tym roku przypada akurat jubileusz 80 lat jego istnienia.

W Gdyni istniejące od roku 1931 koło Balta Stelo (Gwiazda Bałtyku) przekształciła się w dniu 30.08.1932 w Związek Esperantystów w Gdyni, ukoronowaniem którego było ukończenie przez członków kursu języka esperanto przeprowadzonego metodą CSEH przez prof Mieczysława Sygnarskiego.

Gdyński Związek przyciągał do siebie esperantystów nawet spoza Trójmiasta. W roku 1933 zorganizował Zlot Esperancki, w którym uczestniczyli esperantyści z wielu miast polskich a w 1937 r. specjalny kurs języka esperanto dla harcerzy.

Podczas wojny zwolennicy esperanta mogli działać tylko w podziemiu a Albin Makowski w obozie koncentracyjnym w Stutthofie napisał podręcznik i tam prowadził dla współwięźniów tajny kurs języka esperanto.

Po wojnie, już jesienią 1945 r. z inicjatywy Edwardy Kamińskiej powstało pierwsze Kolo Esperanckie w Gdańsku – 0liwie, jednak filia PZE w Gdańsku założona została dopiero 4.09.1946 r W tym też roku powstało koło esperanckie Balta Stelo (Gwiazda Baltyku) w Stoczni Gdańskiej. W latach 1946 – 50 ruch esperancki w Trójmieście rozwijał się żywiołowo. Zwolennicy esperanta chcieli jakby nadrobić stracony czas. Od września 1946 r. w Państwowym Gimnazjum i Liceum Kupieckim oraz Liceum Sztuk Plastycznych w Gdyni do programu szkolnego wprowadzono naukę języka esperanto, którą prowadził Józef Toczyski.

W sierpniu 1947 r. z okazji Międzynarodowych Targów Gdańskich zorganizowano w Sopocie stoisko esperanckie, a w dniu 10.08 Międzynarodowy Dzień Esperancki, podczas którego poczta stemplowała przesyłki specjalnym esperanckim datownikiem. W tym czasie jednej z ulic Wrzeszcza nadano imię Ludwika Zamenhofa. Taką samą nazwę otrzymała też jedna z ulic Sopotu w dniu 24.04.1960 a w latach następnych w Gdyni i w Wejherowie.

W latach 1950 – 1955 znów nastąpiło zahamowanie działalności esperanckiej na skutek uznania esperanta za pewną odmianę burżuazyjnego kosmopolityzmu, mającego na celu odwrócenie uwagi klasy robotniczej od walki z międzynarodowym kapitalizmem, a także z powodu posądzania esperantystów o utrzymywanie podejrzanych kontaktów z osobami spoza krajów Demokracji Ludowych.

Ponowne odrodzenie się ruchu esperanckiego w Trójmieście rozpoczęło się z chwilą reorganizacji gdańskiej filii PZE. Stało się to podczas zebrania Klubu Pracowników Kultury w Domu Drukarza w dniu 6.04.1956. W tym też roku zorganizowano najpierw kurs metodyczny dla nauczycieli a następnie dla pracowników gdańskiego Polskiego Radia, co zaowocowało stałymi cotygodniowymi audycjami w latach 1960 – 1968 w programie lokalnym pod tytułem Esperanto kaj vi (Esperanto i ty). Cały czas współpracownikiem tej audycji był Józef Toczyski.

Nieco później, bo dopiero 22.03.1957 z inicjatywy Erazma Nawrowskiego nastąpiło reaktywowanie działalności gdyńskiego oddziału PZE. Odrodzone stowarzyszenie zajmowało się popularyzowaniem idei języka esperanto. W czterdziestą rocznicę śmierci L.Zamenhofa 12.04.1957 zorganizowano spotkanie Szwedki Anny Alamo-Sandgren z wybrzeżowymi esperantystami.

Dwa dni później w Klubie Pracowników Kultury odbył się wieczór literacki z okazji setnej rocznicy urodzin Antoniego Grabowskiego (przyjaciela L.Zamenhofa i tłumacza wielu tekstów na język esperanto, w tym także „Pana Tadeusza” – A.Mickiewicza).

W dniach od 4–6.10.1957 r. odbył się w Gdańsku XIV Ogólnopolski Kongres Esperantystów, z udziałem 500 członków. Podczas tego Kongresu powstała Sekcja Nauczycieli PZE, której przewodniczącym został Józef Toczyski oraz Zawodowa Grupa Esperantystów Kolejarzy Polskich (Pola Fervojista Esperanto Fakgrupo) z siedzibą w Gdańsku, której przewodniczącym został Erazm Nawrowski. Z tej to grupy 22.04.1958 powstało Koło Kolejarzy, przekształcone 23.05.1958 w Klub Verda Vojo (Zielona Droga).

Aby uczcić stulecie urodzin L.Zamenhofa, Erazm Nawrowski w imieniu gdyńskich esperantystów wystosował petycję do ministra żeglugi z propozycją nadania (w roku 1959) jednemu ze statków polskich imienia Ludwika Zamenhofa. Przychylając się do tej prośby 12.07.1959 w Splicie odbyło się uroczyste wodowanie polskiego statku m/s Zamenhof. Pierwotnie zamierzano wodowania dokonać w Stoczni Gdańskiej podczas obrad 44 Światowego Kongresu Esperantystów, który odbywał się w Warszawie, ale w tym czasie jeszcze w Polsce nie budowano tak okazałych statków.

Matką chrzestną statku została Helena Grochulska – żona ambasadora polskiego w Belgradzie. Był to statek pokładowiec zbudowany dla Polskich Linii Oceanicznych, na owe czasy dosyć okazały, długości 153 m, szerokości 18,8 m i pojemności 12,000 DWT.

W tym czasie esperanto trafiło nawet do sanatoriów. Od 1962 r. rozpoczęło swą działalność Dziecięce Kółko Esperanckie przy Sanatorium dla Dzieci w Gdańsku pod kierunkiem Janiny Pieróg, a rok później przy Państwowym Domu Dziecka W Gdańsku-Oruni powstało Kółko Esperanckie prowadzone przez Henryka Kozaczuka. Z inicjatywy tegoż kółka organizowane były co roku „Wystawy esperanckie”.

W 1962 r. gdański kompozytor Henryk Jabłoński skomponował poemat symfoniczny „La stelo de l’Espero” (Gwiazda nadziei), prawykonanie którego odbyło się 10.01.1964 r. w Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy. A 30.11.1964 Teatr Kameralny w Sopocie wystawił w wersji esperanckiej antywojenną sztukę amerykańskiego pisarza Shimeona Wincelberda „Mtaki czyli wróg”.

Do popularyzacji esperanta na Wybrzeżu przyczynił się tez Ludwik Siekierski pracownik Politechniki Gdańskiej, który będąc oficjalnym przedstawicielem Polskiego Związku Esperantystów na Kongresie Kultury Polskiej w 1966 r. wygłosił na kongresie referat na temat języka esperanto. Duży wkład pracy dla ruchu ersperanckiego ma też Maksymilian Ziomek – pracownik Katedry Statystyki Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Sopocie oraz Czesław Szatkowski – przewodniczący gdyńskiej filii i współpracująca z nim Daniela Emler.

Nauka języka esperanto znalazła się wśród przedmiotów nauczania niektórych szkół. W 1962-63 W Trójmieście esperanta uczono w ośmiu szkołach i jednym Domu Kultury. Naukę prowadzili: Józef Toczyski, Lech Kalinowski, Wanda Demant, Janina Pieróg, Janina, Lech, Erazm Nawrowski i Maria Szpakowska.

Najbardziej na tym polu wyróżniła się szkoła Podstawowa nr 8 w Sopocie, której dyrektorem był znany esperantysta Józef Golec. Od 1 września 1967 r. wprowadzono tam naukę języka esperanto i prowadzili ją Ludmiła Pędzisz i Henryk Kozaczuk, a przez 10 lat Janusz Wolak i Sławomira Heyn. Szkoła ta stała się miejscem spotkań esperantystów. W dniach 13 i 14.04.1971 gdańska młodzież esperancka zorganizowała tam dwudniowe Seminarium Przyjaźni Polsko – Węgierskiej, w którym wzięli też udział esperantyści z Jugosławii i Bułgarii. W tej też szkole organizowano kursy języka esperanto dla nauczycieli, które prowadził Janusz Wolak i które ukończyło 45 osób.

W tej też szkole w dniach 4–5 kwietnia 1972 r. odbyła się XII Ogólnopolska Konferencja Nauczycieli Języka Esperanto, podczas której dokonano otwarcia jedynego Muzeum Esperanckiego w kraju. Otwarcia tego muzeum dokonał przewodniczący Zarządu Głównego PZE – Lech Kosieniak, a odsłonięcia popiersia L.Zamenhofa – Jan Zawada. Wydarzenie to zaowocowało co miesięcznymi spotkaniami esperantystów Trójmiasta w tej szkole. Na każdym spotkaniu prelekcje o języku esperanto wygłaszał Ludwik Siekierski.

15 marca 1973 r. Szkoła Podstawowa nr 8 w Sopocie w uznaniu zasług i efektów w wychowaniu młodzieży w duchu przyjaźni między narodami została przyjęta do Zespołu Szkół Stowarzyszonych UNESCO, jako piąta w kraju i 250 w świecie. Przyjęcie do Stowarzyszenia UNESCO sprawiło, że młodzież tej szkoły miała okazję wziąć udział w wyjazdach zagranicznych. Już w lipcu 1973 drużyna harcerska 20 młodych esperantystów pod opieką Witolda Symonowicza uczestniczyła w Międzynarodowym Obozie Młodzieży Esperanckiej w Sikondzie na Węgrzech.

W dniach od 26 lipca do 11 sierpnia 1976 r. grupa 21 harcerzy – ersperantystów pod opieką nauczycielek – Sławomiry Heyn i Lubomiły Golec brała udział w Międzynarodowym Obozie Esperanckim w Maidenhead w Wielkiej Brytanii. a inna grupa harcerzy tej szkoły z nauczycielkami Sabiną Jarzynką i Elżbietą Żurawiecką uczestniczyła w Międzynarodowym Obozie Esperanckim w Ravdzie w Bułgarii.

Aby spopularyzować język esperanto w tunelu dworca PKP w Gdańsku zorganizowano witrynę esperancką a w każdym sobotnio – niedzielnym wydaniu Dziennika Bałtyckiego w latach 1971 – 78 systematycznie ukazywały się publikacje „Wiadomości esperanckie” redagowane przez Teresę Borejko. Podobną witrynę o języku esperanto organizowano też kilkakrotnie w Gdyńskim Centrum Organizacji Pozarządowych.

Za sprawą Ludwika Siekierskiego w roku 1971 esperanto dotarło też na Uniwersytet Gdański. Koniec lat 70-tych przyniósł jednak osłabienie ruchu esperanckiego. Zabrakło wielu powojennych zasłużonych i zaangażowanych działaczy, zmniejszyło się zainteresowanie młodzieży, rzadziej organizowano kursy języka esperanto, które zawsze kończyły się egzaminem i atestem w języku esperanto.

Oddział Gdański PZE prowadzi bibliotekę esperancką, organizuje odczyty i prelekcje a także wycieczki zawsze połączone z praktycznym zastosowaniem języka esperanto. Staraniem Związku na Uniwersytecie Gdańskim i Politechnice Gdańskiej w roku akademickim 1984/85 wprowadzono ponadobowiązkowy lektorat języka esperanto, który na Uniwersytecie prowadziła Mirosława Gęsiorowska a na Politechnice Małgorzata Zięba w trzech grupach liczących łącznie 45 studentów.

Także w Gdańskim Pałacu Młodzieży w ramach zajęć pozalekcyjnych prowadził naukę języka esperanto Józef Toczyski.

Podczas obchodów 100-letniej rocznicy powstania esperanta i Światowego Kongresu jaki z tej okazji odbywał się w Warszawie w roku 1987 na krótko wzrosło też zainteresowanie esperantem na Wybrzeżu , ale w latach 90-tych ponownie osłabło na skutek kłopotów finansowych związanych z utrzymaniem siedziby Oddziału Gdańskiego PZE (koszty wynajmu lokalu, opłata czynszu, energii, opłat pocztowych, prenumeraty czasopism itp).

Po 1990 r. w związku z uroczystościami milenijnymi w Gdańsku ważniejszymi wydarzeniami wiązanymi z nadzieją spopularyzowania języka Zamenhofa były dwa kongresy jakie odbyły się w Sopocie. Pierwszy to Ogólnopolski Kongres Kolejarzy Esperantystów w dniach 19-21.09.1997, w czasie którego m.in. wysłuchano koncertu organowego w Katedrze Oliwskiej, zwiedzano Muzeum oceanograficzne, Błyskawicę i Dar Pomorza, odwiedzono Sopocki Dąb Jubileuszowy.

Kilka dni później bo w dniach 24-28.09.1997 również w Sopocie odbył się Ogólnopolski Gdański Kongres Esperantystów, w którym uczestniczyło 133 osoby, wśród których byli przedstawiciele Belgii, Holandii, Szwecji, Niemiec, Rosji i Białorusi a także znana niemiecka pisarka Nora Caragea. Otwierając Kongres Prezydent Sopotu – Jan Kozłowski podkreślił, że miejsce Kongresu nie jest przypadkowe, bo to tu w 1907 r. Anna Tuschinski założyla pierwszą na tym terenie organizację esperancką. Obrady Kongresu koncentrowaly się wokół dziejów esperanta w okolicach Gdańska.

Obecnie do bardziej aktywnych skupisk esperanckich w Trójmieście należą: Gdyńskie Koło Esperantystów „Riwiera”, Sopocki Klub „Torento”, Zrzeszenie Kolejarzy „Verda Vojo”, „Gdanska Sukceno”, Klub Homaranistów „Verda Ponto” a także Gdańska Esperancka Grupa Liturgiczna, która w każdy pierwszy poniedziałek miesiąca spotyka się na mszach esperanckich w kościele św. Andrzeja Boboli. Ta grupa ma swą chorągiew poświęconą przez Jana Pawła II w czasie jego pielgrzymki do Polski w czerwcu 1987 r. i tej też grupie w dniu 14.04.1992 r. Papież udzielił swojego błogosławieństwa.

Ważną rolę w gdańskim ruchu esperanckim spełnia Zofia Kamieniecka, znana jako autorka wielu esperanckich wierszy (np: „For, for ĉia tristo” – Precz, precz wszelki smutku; „Ĝoju, ĝoju geamikoj” – Cieszcie się przyjaciele), a także tłumaczka literatury polskiej na esperanto, szczególnie wierszy i fraszek Jana Kochanowskiego.

Do najbardziej znanych i zaslużonych działaczy ruchu esperanckiego na Wybrzeżu należą:

Anna Eliza Tuschinska (1841-1939) – z jej inicjatywy w listopadzie 1907 r. zarejestrowane zostało pierwsze Gdańskie Towarzystwo Esperantystów. Na IV Światowym Kongresie Esperantystów w Dreźnie została wybrana delegatem do Światowego Związku Esperantystów. Zorganizowała w Gdańsku i Sopocie w dniach 27.07-1.08.1912 VII Ogólnoniemiecki Kongres Esperantystów. Z jej też inicjatywy odbył się w Gdańsku w dniach 28.07-4.08.1927 XIX Światowy Kongres Esperantystów. Była jego Honorowym Przewodniczącym i uczestniczyła w sadzeniu „Dębu Przyjaźni” w Sopocie.

Kazimierz Majorkiewicz (1902-1953) – był jednym z pierwszych i znaczącym polskim działaczem ruchu esperanckiego w Wolnym Mieście Gdańsku. W czasie XIX Światowego Kongresu Esperantystów z ramienia UEA był wiceprezydentem kongresu. Był też krajowym przedstawicielem w Światowym Związku Nauczycieli Esperantystów i przedstawicielem na Polskę esperanckiego pisma „Internacia Pedagogia Revuo”, w którym publikował wiele artykułów.

Edwarda Kamińska (1907-1966) – była inicjatorką pierwszego powojennego spotkania esperantystów Trójmiasta, które założyło Filię Związku Esperantystów w Gdańsku. Wraz z mężem założyła w Stoczni Gdańskiej Koło Esperanckie „Balta Stelo”. Ich też zasługą było nadanie we Wrzeszczu jednej z ulic nazwy Ludwika Zamenhofa. Jako pierwsza na Wybrzeżu Gdańskim esperantystka otrzymała „Ora Insigno” Polskiego Związku Esperantrystów.

Ludwik Siekierski (1914-1981) – to przykład wybitnego esperanckiego humanisty. Już w okresie gimnazjalnym był przewodniczącym Koła Młodych Esperantystów. W 1966 r. był oficjalnym przedstawicielem PZE na Kongres Kultury Polskiej w Warszawie. Zasłużył się w sprawnym zorganizowaniu XIV Ogólnopolskiego Kongresu Esperanckiego w Gdańsku (4-6.10.1957). Był członkiem władz centralnych PZE. Ceniony jako prelegent esperancki. Zajmował się tłumaczeniem z esperanta i na esperanto. Jest autorem podręcznika o esperancie dla nauczycieli. Publikował artykuły w prasie miejscowej i esperanckiej.

Józef Toczyski (1906-1989) – był nauczycielem i pasjonatem esperanta. Z esperantem zetknął się w 1920 r. w szkole średniej i już w latach 1922-24 prowadził kursy esperanta dla kolegów szkolnych. Był uczestnikiem XIX Światowego Kongresu Esperantystów w Gdańsku, na który przypłynął łodzią jako student z Krakowa. Współpracował z prof. Odo Bujwidem oraz Tadeuszem Hodakowskim z „Pola Esperantisto”. Od 1934 r. aż do śmierci był członkiem UEA. W 1938 r. wziął udział w XXX Światowym Kongresie Esperantystów w Londynie jako oficjalny delegat. Po przybyciu do Trójmiasta nadal bardzo aktywnie działał. W 1961 r. został członkiem Komitetu UEA a na 49 Światowym Kongresie Esperantystów w Hadze w 1964 wybrany został do Zarządu UEA. Od 1970 był delegatem UEA na Polskę. Od 1957 był też delegatem na Polskę z ramienia Międzynarodowej Ligi Nauczycieli Esperantystów. W 1986 został członkiem honorowym ILEI a w 1987 członkiem honorowym PZE. W latach 1964-71 był przewodniczącym Okręgu Północnego PZE w Gdańsku. Publikował artykuły w krajowej i zagranicznej prasie esperanckiej. Był „ojcem chrzestnym” działalności esperanckiej w Szkole Podstawowej nr 8 w Sopocie i wspierał ją swoim autorytetem.

Albin Makowski (1908-1982) – przebywając w obozie koncentracyjnym w Stutthofie w oparciu o opracowany przez siebie podręcznik i słownik prowadził tajną naukę języka esperanto dla więźniów. Ocalały z pożogi obozowej podręcznik był w latach 60-tych wystawiony w Warszawie na ogólnopolskiej wystawie pamiątek obozowych. Po wojnie nadal był popularyzatorem języka esperanto. Jeździł po terenie z interesującymi prelekcjami o znaczenie języka esperanto.

Erazm Nawrowski (1907) – był założycielem ruchu esperanckiego kolejarzy w Polsce. W 1926 r. przestudiował pierwszy podręcznik L.Zamenhofa, ale dopiero w 1956 r. podczas XIII Ogólnopolskiego Kongresu Esperantystów w Warszawie, na którym mógł się swobodnie porozumiewać z wieloma zagranicznymi esperantystami, zachęcony został do aktywnej pracy na rzecz ruchu esperanckiego. Z jego inicjatywy powstała w marcu 1957 r. Filia PZE w Gdyni. Podczas XIV Ogólnoposkiego Kongresu Esperantystów w Gdańsku założył Ogólnopolską Sekcję Kolejarzy (6.10.1957) „Pola Fervoista Esperanto – Fakgrupo”. Był on też założycielem w Gdańsku Esperanckiego Klubu „Verda Vojo”(23.05.1958), który działa do dziś. Był też współinicjatorem replantacji sopockiego „Dębu Jubileuszowego” podczas XV Międzynarodowego Kongresu Młodzieży Esperanckiej (TEJO) 26.07.1959 r. Z jego inicjatywy 12.07.1959 w Splicie polskiemu 12-tysięcznikowi nadano imię Zamenhof. Dzięki też jego staraniuom jednej z ulic sopockich nadano imię L.Zamenhofa (14.04.1962). Przez wiele lat był członkiem UEA i członkiem IFEF. Przeprowadził w Trójmieście ponad 20 kursów języka esperanto i zorganizował 807 spotkań klubu „Verda Vojo”.

Ponadto do bardziej wyróżniających się trójmiejskich esperantystów zaliczyć jeszcze można: Krystynę Babiarz, Józefa Golca, Jadwigę Greger, Sławomirę Heyn, Edwarda Kozyrę, Andrzeja Marszałkowskiego, Czesława Szatkowskiego, Janusza Wolaka, Ryszarda Góralczyka, Marię Markowską i wielu, wielu innych.

Wielka szkoda, że te jakże piękne tradycje trójmiejskich esperantystów w ostatnim czasie jakoś słabo są podtrzymywane i zauważalne jest jakby mniejsze zainteresowanie esperantem, lekceważące a czasem nawet jakby pogardliwe jego traktowanie. Czy tak szlachetna idea i tak piękny, łatwy i neutralny język naprawdę tylko na to zasługują ?

Opracował: – Kazimierz Krzyżak – na podstawie:

a) Ewa Kocjan – „Ruch esperancki w Trójmieście w latach 1907 – 1997” b) Józef Golec – „Śladami gdańskiego ruchu esperanckiego”

Komentarze

  1. jerzy 25.02.2010 16:57 #

    Uważam że nam ziemianom potrzebny jest również jeden neutralny język poza ojczystym językiem, Esperanto winno być przedmiotem nauki w szkołach podstawowych i średnich. Język angielski winien wrócić do roli lokalnego języka w UK i USA. Ziemianie nie mają żadnyvch powodów by premiować język angielski co się wiąże z niepożądanym premiowaniem obcej anglosaskiej kultury.

    Pozdrawiam

    Jerzy

  2. Jacek Konieczny 22.11.2011 13:50 #

    Szanowni Państwo… Byłem uczestnikiem dwóch światowych kongresów: Sofia 1963 i Haga 1964… Uczyła mnie P. Edwarda Kamińska i Jej Małżonek, znałem P. Józefa Toczyskiegio i P. Ludwika Siekierskiego… Życiowe losy odsunęły mnie od ruchu esperanckiego, czego bardzo żałuję… Jednak zawsze ze wzruszeniem wspominam lata esperanckie, które otworzyły mi drogę do poznania Europy i zawarcia Wspaniałych Przyjaźni… Wielokrotnie czytałem esperanckie teksty i stale zamierzałem wrócić do… do Tego co nazwano powyżej “… szlachetna idea i tak piękny, łatwy i neutralny język…” … :):):) Pozdrawiam serdecznie Esperantystów… Jacek Konieczny, Gdańsk-Zaspa, <jacek_jotka@wp.pl>, także <nk> i <fb>…

Dodaj komentarz